Od kiedy człowiek chroni przyrodę?

Tomasz Zawadzki
Jarosław Jakubczak
W Polsce po raz pierwszy o ochronie przyrody możemy mówić za czasów Bolesława Chrobrego, który to w 1020 roku nakazał opiekę nad bobrami.

Z kolei Władysław Jagiełło wprowadził ochronę pierwszego gatunku rośliny - zakazał wycinki i wywozu drewna cisa pospolitego. Król miał wielkie zasługi w ochronie środowiska, gdyż za jego panowania jej ograniczoną formą objęto także dziki, tarpany, łosie czy jelenie.

Ciekawie argumentowano też wydanie w czternastowiecznej Szwajcarii prawa chroniącego ptaki śpiewające - sugerowano, że są one ważne, gdyż "...swym miłym śpiewem radują serca ludzkie...". Z analogicznych powodów zakazano zabijania skowronków w Norymberdze w XV wieku i masowego niszczenia kwiatów wiosennych w czasie Wielkanocy w XVII wieku w Munsterze.

Z biegiem lat względy estetyczne ustępowały naukowej praktyce, a nowoczesna forma ochrona środowiska zaczęła przyjmować kształty tej obowiązującej do dzisiaj.

W 1819 r. Aleksander Humboldt po raz pierwszy użył pojęć "pomnik i zabytek przyrody", określając tak pewien gatunek wenezuelskich drzew. Wkrótce powstał pierwszy w Europie rezerwat przyrody. W 1838 roku czeski hrabia nakazał prawną ochronę terenów Žofínský prales.

Trzydzieści cztery lata później w Yellowstone w USA powstał pierwszy na świecie park narodowy. Na terenie parków człowiek nie może dokonywać zmian i przekształceń w środowisku. W miejscach, gdzie obowiązuje ochrona ścisła, poddany jest jej każdy element parku - nie tylko zwierzęta i rośliny, ale też kamienie i skały. Spacerowicze mogą poruszać się tylko wyznaczonym szlakiem, a za zejście ze ścieżki mogą zostać ukarani mandatem.

Pierwszym rezerwatem przyrody w Polsce był powstały w 1886 roku starodrzew bukowy "Pamiątka Pieniacka’’. Z kolei 1 czerwca 1932 r. utworzono Pieniński Park Narodowy, będący pierwszym przejawem tego typu ochrony w naszym kraju. W celu ochrony pojedynczych gatunków roślin i zwierząt powstały też Czerwone Księgi Gatunków Zagrożonych, zawierające spis wszystkich gatunków, które mogą wymrzeć.

Obecnie ochrona środowiska jest już jednak jednym z najważniejszych zadań ludzi. W Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zapewnienie ochrony środowiska należy do podstawowych funkcji państwa. U podstaw jej realizacji leży zasada zrównoważonego rozwoju. Jest to taki rozwój społeczno-gospodarczy, który gwarantuje możliwość zaspokojenia podstawowych potrzeb społeczeństwa, zarówno współczesnych, jak i przyszłych pokoleń. Wydaje się to jedyną możliwością zachowania ekosystemu przy jednoczesnym dynamicznym rozwoju populacji ludzkiej.

„O winie słów kilka”. Przekonaj się, czy wiesz o nim wszystko

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3